Czym jest umowa o dożywocie?

Data opublikowania: 21 kwietnia 2021

Szczególnie starsi ludzie często przekazują swoje nieruchomości dzieciom albo wnukom w zamian za to, że do końca życia zapewnią im utrzymanie. To właśnie umowa o dożywocie, która jest traktowana jako alternatywa dla darowizny. Jakie problemy może sprawiać?

Umowa o dożywocie – czym jest?

Umowa o dożywocie, która jest nazywana także umową dożywocia, to jeden z rodzajów umowy cywilnoprawnej. Przepisy dotyczące takiej transakcji są uregulowane w Kodeksie cywilnym w artykułach od 908 do 916.

giggsy25/bigstockphoto.com

Umowa dożywocia polega na tym, że jedna strona zobowiązuje się do przeniesienia własności nieruchomości na drugą stronę. Z kolei ona zapewnia tej pierwszej utrzymanie do końca życia. Często jest to stosowane właśnie w stosunkach rodzinnych, kiedy seniorzy nie potrzebują już mieszkać w swoim mieszkaniu i wolą przeprowadzić się do dzieci, które się nimi zajmą.

Tak jak przy każdej zmianie właściciela nieruchomości taka operacja musi być potwierdzona aktem notarialnym.

Czym charakteryzuje się umowa dożywocia?

Umowa o dożywocie jest wzajemna, czyli strony się wymieniają. Zbywający (zwany również dożywotnikiem w tej transakcji) przekazuje własność nieruchomości w zamian za to, że otrzyma dożywotnie utrzymanie. Co to oznacza w praktyce? Jeśli strony nie ustalą inaczej, to nabywający przyjmuje dożywotnika pod swój dach i zapewnia mu mieszkanie, wyżywienie, pomoc i opiekę w chorobie. Powinien także z własnych środków opłacić pogrzeb po śmierci dożywotnika.

Umowę o dożywocie nie spisuje się na określony czas. Wygasa w momencie śmierci zbywającego nieruchomość.

Jeśli strony umowy nie pozostają w dobrych relacjach albo po prostu nie chcą razem mieszkać, to sąd może nakazać nabywcy nieruchomości wypłacanie dożywotnikowi renty odpowiadającejrównowartości świadczeń, które miałby mu zapewnić podczas wspólnego mieszkania.

Dożywocie – jakie problemy może sprawiać?

Dożywocie ma taką zaletę nad darowizną, że nabywający nieruchomość nie musi spłacać spadkobierców dożywotnika, bo nie mają oni prawa wnioskować o zachowek.

Z drugiej strony jednak z umową dożywocia wiąże się ryzyko, że dożywotnik może nie mieć zapewnionego odpowiedniego utrzymania, bo np. nieruchomość zostanie przez nabywcę sprzedana.

W programach interwencyjnych często pojawia się problem, że nabywający ma długi i reguluje je poprzez sprzedaż nieruchomości i nie ma środków na utrzymanie dożywotnika, który mu ją przekazał.

W Kodeksie cywilnym nie ma jednak zakazu takich transakcji. Problem często wynika z tego, że dożywotnikami są osoby starsze i schorowane, które nie mają możliwości dochodzenia swoich praw przed sądem. Dlatego przed zawarciem umowy dożywocia trzeba ją dobrze przemyśleć i rozsądnie wybrać osobę, która taką nieruchomość otrzyma.

Podobne artykuły

Dodaj swój komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola wymagana są oznaczone *